Stresin Kiloya Etkisi

Stresin Kiloya Etkisi

Stresin Kiloya Etkisi Var Mıdır?

Stresin kiloya etkisi olduğu bilimsel olarak da kanıtlanmış ve bu konuda pek çok tıp makalesi yazılmıştır. Günümüzün en yaygın sorunu olan stresin kiloya etkisi nedir, stres zayıflamaya engel olur mu, stres aşırı zayıflık nedeni mi, bunun tam tersi aşırı zayıflık ya da aşırı kilonun nedeni stres olabilir mi gibi sorularınıza yanıt vermeden önce stres nedir bir inceleyelim.

Stres Tanımı

Stres, tanımlanması çok da kolay olmayan ve yaşanılan duruma göre değişebilen bir kavramdır. Tıp biliminde; kişinin metabolizmasında ve iç organlarında herhangi bir heyecan, ameliyat, travma, aşırı soğuk yada aşırı sıcak gibi fiziksel etkenler sonucu oluşan bozuklukların tümü stres terimi ile ifade edilir. Ruhbilim ise; stres terimini yaşadığı sorunlarla başa çıkamayan insanların ruhsal gerilimi olarak tanımlamaktadır. Halk arasında stres, sıkıntılı zaman, buhran durumu, kaygı verici olayların sık yaşanmasından kaynaklı bunalım olarak dillendirilir.

Bu tanımlamalardan yola çıkarak stresin metabolizma üzerinde çok ciddi etkileri olduğunu söyleyebiliriz. Hemen her insanın yaşamının bir döneminde sıkıntı içinde olduğu, çözüm bulamayacağını düşündüğü sorunları olmuştur. Bu sorunlar çoğu zaman olumsuz bir etki yaratmaksızın çok hafif atlatılırken, bazen de kişinin hem ruhen hem de bedenen olumsuz etkilenmesine ve sağlığının bozulmasına kadar gidebilecek önemli sonuçlar doğurabilir.

Stres, metabolizmanın normal çalışma düzenini bozduğu için kişilerin kilo alıp, kilo verme durumu da stresli zamanlarında çok farklılaşmaktadır.

Stresin Kiloya Etkisi Kişiden Kişiye Farklılık Gösterir Mi?

Evet. Stresin kiloya etkisi kişiden kişiye farklılık gösterir. Stresin kiloya etkisi iki türlüdür. Bazı kişiler stres altındayken aşırı kilo alırlar. Bazı kişiler ise, bunun tam tersi aşırı zayıflama sorunu yaşarlar. Stres durumu uzun sürer ve kişi ruhsal gerginlikten kısa sürede kurtulamazsa metabolizması farklı çalışmaya başlar.

Bazı insanlar bir şeylerin sonucu belirsiz olduğunda ve bu sonucu bekleme sürecine girdiklerinde aşırı kaygı ve stres yani ruhsal gerilim yaşarlar. Örneğin; iş başvurusu sonucu, sınav sonucu, hamilelik süreci sonucu, nişanlılık süreci v.b. gibi olayların gelişimini beklemek pek çok kişi üzerinde ruhsal gerilim yaratır.

İnsanların ruhsal durumları ve metabolizmalarının işleyişi birbirinden farklıdır. Bu farklılıklarda genetik faktörler başta olmak üzere cinsiyet, alışkanlıklar, yaşam biçimi, beslenme, karakter ve daha birçok etken rol oynar.

Stres Aşırı Zayıflık Yapar Mı?

Bazı insanlar stres altındayken iştahları kesilir ve hiçbir şey yemek istemezler, hatta açlık bile hissetmezler. Bu kişilerin stressiz, normal yaşadıkları dönemde zaten hızlı çalışan metabolizmaları daha da hızlanır ve kişi kısa sürede hızla kilo kaybeder. Bu sağlıksız bir durumdur. Bu durum uzun süre devam ederse, vücut tüm depolarını kullanarak hayatta kalmaya çalışır ve bir süre sonra da artık enerji için kullanacak birşey kalmayınca bağışıklık sistemi çöker. Bağışıklık sisteminin güçlü olması çok önemlidir. Böyle stres altındaki kişilerde kişinin sağlığının daha da bozulmaması için öncelikle strese neden olan unsurların acilen ortadan kaldırılması, kaldırılamıyorsa da hafifletilmesi gerekir. Çoğu zaman bu durumdaki kişilerin tıbbi yardım alması bir zorunluluktur.

Stres kaynaklı aşırı zayıflama her iki cinste de görülmekle birlikte, erkeklerde kadınlara oranla daha sık gözlemlenmektedir.

Stres Aşırı Kilo Aldırır Mı?

Evet. Özellikle kadınların çoğu stres altındayden iştah kesilmesi değil, iştah artışı sorunları yaşarlar. Bu kişiler stres yaratan durumdan kurtulabilmek için kendilerini abur cuburlarla oyalamaya, mutlu etmeye çalışır ve sürekli açlık hissi ile yemek yeme ihtiyacı duyarlar. Bu kişiler birşeyler yemeyi bıraktıklarında daha mutsuz olmaktan korkarlar. Hayatlarındaki boşluğu yiyeceklerle doldurmaya çalışırlar. “Yeme hissime engel olamıyorum, sürekli birşeyler yemek istiyorum.“ diyenleri çok görmüşsünüzdür. Bu kişilerin metabolizma hızları, normalde diğer pek çok kişiden daha yavaş çalışırken, aşırı stres altında olduklarında metabolizmaları çok daha yavaş çalışır. Stresli iken sürekli yemek yiyen, daha doğrusu ne bulursa yiyen bu kişilerin yedikleri vücutlarında fazla kiloya dönüşür. Yani stres bazı insanlarda özellikle kadınlarda aşırı kilo artışına neden olur.

Stresin kiloya etkisi

Kadınlar aşırı stresli olduklarında ve bu stresli durum uzun sürdüğünde çok fazla kilo alırlar. Uzun süren stres sırasında böbreküstü bezleri kortizol hormonu salgılamaya başlar. Bu nedenle kortizol hormonuna stres hormonu da denir. Aslında kortizol, vücudun ruhsal veya fiziksel olumsuzluklarla ortaya çıkabilecek hayati tehlikeye karşı korunma amaçlı salgıladığı bir hormondur. Vücudun kendini savunma mekanizmalarını harekete geçirir. Stresli dönem uzun sürer ve aşırı kortizol hormonu salgılanırsa insülin hormonunun miktarı da artar, metabolizmanın işleyişi bozularak yavaşlar, beraberinde vücut yağ depolamaya başlar.

Belirli bir sınırı aşmış ve vücutta birikmiş fazla kilodan kurtulmak da bir yerden sonra zorlaşır. Çünkü, metabolizmanın yavaşlaması insülin hormonunun düzensiz salgılanmasına ve vücutta insülin direnci oluşmasına neden olur. Yavaşlayan metabolizmada oluşan insülin direnci kilo vermeyi güçleştirir. Bu kişilerin fazla kilolarından kurtulmak için öncelikle psikolojik destek almaları çok önemlidir. Ruhsal gerilime neden olan sorunları ortaya çıkarıp, mümkünse tedavi ettirmeden fazla kilolardan kurtulmak pek mümkün değildir. Bu tedavinin ardından alınacak diyetisyen desteği işe yarayabilir.

İlk Adım Stresin Etkisini Kaldırmak Olmalı

Aşırı zayıflıkta da aşırı kilo almada da stresin etkisi büyüktür. Özellikle kilo sorunu olan ve fazla kilolarından kurtulmak isteyen kişiler, stresli bir dönem yaşıyorlarsa, öncelikle ilk adım olarak streslerinin kaynağını bulmalı, stresi azaltmak için gerekenleri yapmalı ya da yapmaya çalışmalıdır. Bunun için psikolojik destek alınabilir.

Aşırı zayıflık sorunu ya da tam tersi aşırı kilo sorunu stresten kaynaklanmış olabilir. Bu kişilerde stres yaratan durum ortadan kalktığında, kendilerini mutlu hissettiklerinde, hormonların salgılanması normal seviyeye döneceğinden, metabolizma işleyişi de normalleşecektir. Zayıflar yavaş yavaş istedikleri kiloya yükselirken, fazla kilolu olanlarda da fazla kilolar yavaş yavaş yok olacaktır. Yine de istedikleri kiloya düşemeyenler diyetisten desteği ile dengeli beslenip yaşına uygun diyet, spor ve yürüyüş gibi basit egzersizlerle bu sorunu kolayca giderebilirler.

Görüldüğü gibi stresin kiloya etkisi çok fazladır. Stresle başa çıkmayı öğrendiğimizde kilo sorunlarımızdan da daha kolay kurtulabiliriz.

.